Nýverið kom út grein um tengsl búskaparhátta og árstíðasveiflu iðraorma í ásetningsgimbrum á sauðfjárbýli á Austfjörðum.

Þar voru þessir þættir rannsakaðir með því að telja ormaegg í saur sem safnað var í 16 skipti yfir heilt ár. Lömbin fengu engin sníkjudýralyf. Greint var á milli fjögurra tegunda (mjólkurmaðksins Moniezia expansa, svipuormsins Trichuris ovis og flækjuormanna Nematodirus filicollis og N. spathiger) en eggjum annarra þráðorma, sem vitað er að hrjá sauðfé á austurhluta landsins (vinstrarormanna Teladorsagia circumcincta og Trichostrongylus axei, smágirnistegundanna T. capricola og T. vitrinus og ristilormanna Chabertia ovina og Oesophagostomum venulosum) var slegið saman í sérstakan hóp (aðrir strongyle ormar) því ekki er hægt að greina milli tegundanna á útliti eggja.

Skýr tengsl sáust milli árstíðabreytinga ormasýkinga og búskaparhátta á bænum en þeir einkenndust á þessum árum af stuttri (eins til tveggja vikna) viðdvöl fjár í heimahögum áður en sleppt var á dreifða, langvarandi beit í sumarhögum. Ekki var smalað og réttað á bænum fyrr en 23. september. Að haustinu gekk fé í heimahögum fram að hýsingu. Fóðrun stóð í rúma sex mánuði, fram yfir burð. Flestar ásetningsgimbrarnar smituðust fljótlega af M. expansa, T. ovis, N. filicollis og N. spathiger þegar haustbeit hófst í heimahögum og náði ormasmit í þeim hámarki síðla hausts og í vetrarbyrjun. Öðru máli gegndi um “aðra strongyle orma” sem gimbrarnar voru smitaðar af þegar þær komu af fjalli. Líklegt er að þær hafi náð í stærstan hluta þessa smits á fyrstu vikum ævinnar heima á bæ þótt einhver smitun sé einnig möguleg á dreifðri afréttarbeit. Í þessum hópi eru Telodorsagia og Trichostrongylus ormar algengastir. Ormaeggjatölur í rannsókninni reyndust jafnan mun lægri en sést hefur í öðrum hérlendum rannsóknum. Greinilegur eggjatoppur í sumum gemlinganna síðla vetrar er vísbending um að mjólkurmaðkurinn geti lokið lífsferlinum innanhúss.

Áður hafa tvær greinar verið birtar um rannsóknir á sauðfjársníkjudýrum á bænum, önnur birtist 2006 en hin 2007 og má nálgast greinarnar með því að smella á ártalið.